Alle dingen hebben een vorm, een uiterlijke gedaante. Een vorm is een vorm, zou je zeggen. Maar klopt dat wel?

Als kunstenaar kies je de vorm die je weergeeft. Je kiest voor geometrische vormen (meetbare vormen zoals een vierkant, kubus, cirkel, bol, rechthoek, cilinder enzovoort) of organische vormen (niet-meetbare vormen, natuurlijke, onregelmatige, grillige vormen).

Vormen kunnen ook enkelvoudig zijn of samengesteld, er zijn positieve en negatieve vormen, open en gesloten vormen. Vormen kunnen een symbolische betekenis hebben.

En je hebt ‘aardappels’.

Aardappels zijn eigenlijk ‘amorfe’ vormen. Vormen die geen duidelijke contour hebben, geen duidelijke afmetingen, geen benoembare vorm, moeilijk te zeggen of ze iets voorstellen of niet. Het zijn geen cirkels of bollen, geen ellipsen, geen ovalen. Het zijn ongeveer-vormen met vage bolle en holle stukken.

Als je aardappels wilt schilderen of boetseren, dan zijn aardappelvormen natuurlijk noodzakelijk, maar verder kun je ze beter vermijden.

Ik gebruik de term ‘aardappel’ als aanduiding van vormen die echt veel duidelijker kunnen worden weergegeven om het effect te geven wat je wilt. Niet te voorzichtig, juist liever iets overdrijven om duidelijk te maken wat je bedoelt. Als je een cirkel wilt tekenen, maak er dan ook een cirkel van, geen aardappel.

Aardappels zijn ‘net-niet’-vormen. Ze zijn onduidelijk, zeggen niets, geven geen duidelijke bedoeling weer.

Dit geldt ook voor richtingen. Als je een lijn schuin wilt zetten, zet hem dan ook echt schuin en niet bijna recht, waardoor de kijker zich afvraagt of je nou een rechte lijn wilde neerzetten die per ongeluk iets schuin uitpakte of dat het de bedoeling was om de lijn zo vaag-schuin te plaatsen. Wees duidelijk in wat je doet.

Let ook op contourvormen bij het kiezen van een standpunt waar vanuit je iets of iemand gaat weergeven. Is dit de interessantste kant om het voorwerp te bekijken? Heeft het zo een interessante vorm? Of ziet de contour eruit als een aardappel? Dan kun je beter nog even zoeken naar een geschikter standpunt.

Bij ‘aardappelvormen’ is de restvorm meestal net zo oninteressant als de vorm zelf. Dat maakt het totale werk dus niet zo spannend om te zien.

Doe daarom net als in het theater: overdrijf een beetje om je bedoeling goed voor het voetlicht te krijgen. Laat kijkers niet raden wat je bedoelt of in slaap dutten doordat je werk niet te volgen is. Geef ze duidelijkheid!